Bilinmeyen bir kavram hakkında öncelikle tanım yapmak adettendir ya öyle başlayalım adeti bozmamak için; gnome nedir sorusu herhalde bilmeyen birisi için akla gelen ilk sorudur. gnome bir kaç gün önce hakkında yazdığım Xfce gibi bir masaüstü ortamı. Ansiklopedik tanımla; GNOME (GNU Network Object Model Environment), GNU Projesi‘ nin bir parçası olarak Unix ve Unix benzeri işletim sistemleri için geliştirilen bir masaüstü ve geliştirme ortamıdır.

KDE4′ün yüksek sistem gereksinimi ve ATI ekran kartımla anlaşamaması yüzünden alternatif masaüstü ortamları arayışım başladı. Sürekli çöken (özellikle bilgisayarı kapatırken istisnasız her seferinde KDE4 Plasma çöküş mesajı görmekten fenalık geldi), zaman zaman donan, zor açılan, zor kapanan, sistem kaynaklarını hoyratça kullanan KDE4 beni sıkmaya başladı. Bence Linux tercihinizi sorgulamanıza neden olacak derecede hantal bir masaüstü ortamı KDE4; beğenenler elbette var ancak kişisel görüşümce KDE4 yukarıda saydığım tüm olumsuzlukları taşıyan bir masaüstü ortamı. Daha hafif, hızlı, basit bir masaüstü ortamı arayışım beni ilk önce Xfce’ye götürdü. Kurup denedim ve hoşuma gitti. Uzun zamandır adını duyduğum gnome’u denemek için iyi bir vesile oldu Xfce. Bir kaç araştırma ile gnome’u Pardus’a port etme şiarı ile yola çıkmış bir proje buldum. Projenin URL’si şudur. Kurulumun basitliği beni cesaretlendirdi hadi deneyim dedim. Pardus üzerine gnome kurmak gerçekten de kolay. Xfce kurulumunda olduğu gibi “Pardus 2009 Katkı Deposu”na ihtiyacınız var.Bunun dışında gnome deposunu da eklemeniz lazım. gnome deposunu eklemek için konsolden şu komutu verin;

sudo pisi ar gnome http://pardus-gnome.prj.be/pisi-index.xml.bz2 -y

Bu komuttan sonra güncellemeleri kontrol etmek için;

sudo pisi up -y

komutunu verelim. Güncelleme işi bittikten sonra gnome masaüstünü kurmaya hazırız. Kurulum için;

sudo pisi it -c gnomeproject -y

komutunu vermek yeterli. Bu komutla gnome masaüstü depodan indirilerek sisteminize kurulacaktır. Bugün itibarı ile 54 tane bağımlılık var. Kurulum tamamlandıktan sonra yapılması gereken bir iki ufak iş kalıyor.

• /etc/conf.d/xdm dosyasını açıp, #DISPLAY_MANAGER=”xdm” satırını DISPLAY_MANAGER=”gdm” yapın. (1)
• /etc/env.d/45kde4paths dosyasını açıp, XDG_DATA_DIRS=/usr/kde/4/share:/usr/share satırının başına # koyun. (2)
• Sistemi yeniden başlatıp, gdm ekranından oturum türünü GNOME olarak seçip giriş yapın.

(1) Pardus 2009 ile birlikte Xorg görüntü yöneticisi olan xdm kullanılmaya başlandı. 2008′de olduğu gibi servis açıp kapatmak yok.

(2) Eğer bu değişiklik yapılmaz ise, KDE ile GNOME’un mime ayarları karışıyor.

Bütün bu işlemleri yapıp hata almadı iseniz gnome masaüstü ile tanışmayı başarmışsınız demektir.

gnome masaüstü ortamı ile ilgili ilk izlenimlerim olumlu. KDE4′e göre daha hızlı ve daha stabil. Şu ana kadar bir çökme veya takılma yaşamadım. Verdiğim komutlara karşı tepkisi KDE4′e göre çok daha tatminkar. Açılış ve kapanışı gayet hızlı. Paneli kolayca biçimlendirmek mümkün, bu esnekliği hoşuma gitti. Tabii Xfce ile ilgili yaptığım öneri gnome için de geçerli. Alışmak için ona fırsat vermeniz gerekecektir.

Yazımı gnome masaüstümün görüntü resmi ile bitiriyorum. Herkese açık kaynak kodlu günler dilerim..

Uzun bir aradan sonra “Merhaba”,

Bugün Pardus ve Xfce ikilisinden bahsetmek istiyorum. Bu ikiliden Pardus ile uzun süredir tanışıyoruz ve hukukumuz var, Xfce ile ise dün tanıştım. Bu tanışmadan memnun olduğum için de bu yazıyı yazmaya karar verdim. Sizin için de görsellik, süs-püs, efekt değil hız ve basitlik önemli ise yazımın kalan kısmını okuyun; eğer “İmaj her şeydir” diyorsanız Xfce zaten size göre değil ne Xfce’yi ne de kendinizi boşa zorlamayın..

Xfce hafif bir masaüstü ortamı, buradaki hafif kelimesi şu anlamları taşıyor; hızlı yüklenen, az yer kaplayan, hızlı çalışan, sistem kaynaklarını sömürmeyen.. KDE4′ü hantal buluyorsanız veya sistem kaynaklarınız kısıtlı ise hafif kelimesine yüklenen tüm anlamlar sizi memnun edecektir. Pardus katkı deposundan Xfce’yi kolayca kurup oturumu bu masaüstünde açabilirsiniz. Katkı deposunun ne olduğunu ve nasıl eklenebileceğini şuradan öğrenebilirsiniz. Katkı deposunu yükledikten sonra Xfce’yi kurmak için komut satırını açarak şu komutu vermek yeterli;

sudo pisi it -c desktop.xfce.base

Bağımlılıkları ile beraber 50 paket kuruluyor. İnternet hızına göre 5-6 dakikada kurulum bitiyor. Bu aşamadan sonra KDE4 ile açtığınız oturumu kapatarak gdm ekranından Xfce ile oturum açabilirsiniz. Bunun nasıl yapılacağını resim üzerinde göstermek iyi olacaktır sanırım.

Hepsi bu kadar. Sistem Xfce masaüstü ortamı ile hızlıca açılacaktır. KDE’ye alışıksanız Xfce’ye şans vermelisiniz. Hemen aşina olmayı beklemeyin. Alışmak için süre ve araştırma lazım. İnternet üzerinde Xfce ile ilgili bilgilere kolayca erişiliyor. Pardus ve Xfce ikilisi ile ilgili Pardus Wiki’si ve Özgürlük İçin sitesinde de bol bol paylaşım var. Özgürlükİçin e-dergi’nin 12. sayısında Xfce hakkında yazılmış uzunca  bir makale de mevcut. Son olarak Xfce masaüstümü sizlerle paylaşmak isterim.

Herkese açık kaynak kodlu günler dilerim..

Pardus Projesini 2007 yılından beri takip etmekteyim. 2007 sürümüne destek verilmemesi nedeni ile güncellemelerde sorunlar yaşamaya başlayınca, bi gayret yeni sürüm kurayım dedim. 2008 kurayım diye düşünürken 2009 sürümünün yolda olduğunu öğrendim; 5 günlük beklemenin sonunda 17 Temmuz 2009 Cuma günü Pardus 2009 FTP sunucularında yerini aldı. Cumartesi sabahı Pardus 2009 ISO dosyasını indirip güzelce CD’ye bastım. Ancak evdeki Dell marka emektar dizüstümün emektar CD okuyucusu bastığım CD’yi okumakta nazlandı. Hafta sonunu sabırla geçirip Pazartesi günü masaüstüne kurmaya başladım Pardus 2009′u.

Kuruluma başladığınızda sizi  yine YALI karşılıyor.  YALI 2009 sürümünde daha da geliştirilmiş. YALI’yı arayüz olarak sade ve anlaşılır bulduğumu belirtmek isterim. Kurulum sırasında bir sorunla karşılaşmadım. YALI ile kurulumun nasıl yapıldığını ekran görüntüleri ile görmek isterseniz tıklayın..

Bilgisayarınızın gücüne göre 15-30 dakika arasında bir sürede kurulum tamamlanıyor. Kurulum bittikten sonra bilgisayar yeniden başlatılıyor. Ve oturum açma ekranı sizi karşılıyor. YALI yardımı ile kurulum sırasında tanımladığınız kullanıcı adı ve parolayı yazarak KDE 4′e merhaba diyeceksiniz. KDE 4 sürümü ile bence gerçekten iyi iş çıkartmış. Masaüstünü keyifli bir ortam haline getirecek pek çok araç var (Programcıklar, panel, masaüstü efektleri, vb.). Sisteme ilk kez oturum açtığınızda sizi bir başka özgün Pardus yazılımı olan Kaptan karşılıyor. Kaptan size bilgisayarınız ile ilgili bazı önemli ayarları kolayca yapma şansı sağlayan bir program. Aşağıda Kaptan’ın ekran görüntüsünü görebilirsiniz;

Kaptan’ın menüsüne bakar iseniz Fare, Tema, Menü, vb. bir çok ayarı sırası ile yaptırdığını görebilirsiniz. Ayarlamaları bitirdikten sonra Kaptan tercihleriniz doğrultusunda sizin  için ayarladığı masaüstünü hizmetinize sunmuş olacak. Monitörünüzde KDE 4′ü tecrübe etmeye başladınız bile :)  Pardus 2009 ile size sunulan yenilikleri kısaca maddelersek;

• KDE 4.2.4
• Linux Çekirdeği sürüm 2.6.30.1
• Openoffice Ofis Araç Seti 3.1
• Firefox Internet Tarayıcı 3.5.1
• Gimp 2.6.6
• Xorg 1.6.2
• Python 2.6.2
• Texlive 2008
• GCC 4.3.3
• GLIBC 2.9

Bu maddeler içinde elbette en ilgi çekici olanları KDE 4.2.4 ve Firefox 3.5.1 sanırım. Yeni Linux çekirdeği de heyecan verici elbette. Zira yeni çekirdek yeni donanımlara destek anlamına geliyor. Pardus 2009′u su ana kadar 3 farklı bilgisayara kurdum  ve bu bilgisayarların üçü de 2 yaşından büyüktü. Donanımla ilgili bir sorun yaşamadım. Hatta USB üzerinden sisteme bağlı olan HP LaserJet P2015d yazıcı bile otomatik tanınmış ve kullanılmaya hazır halde idi sistem ilk çalıştığında. Bu açıdan Pardus 2009′un beğenimi kazandığını söylemem lazım. Pardus 2009′da sorun yaşadığım tek konu ise ATI ekran kartı oldu. Yeni çekirdekle uyumlu sürücüler henüz yayımlanmadığı için ekran kartının özelliklerini ne yazık ki tam olarak kullanamadım ve KDE 4′ü cazip kılan “Masaüstü Efektleri”ni kapamak zorunda kaldım. Masaüstü Efektleri olmadan da görsellik gayet iyi. KDE 4′ün iştahınızı kabartması için bir kaç ekran görüntüsü ekleyim;

Sonuç olarak Pardus 2009 sürümünü genel olarak başarılı bulduğumu söylemek isterim. Pardus projesinin desteklenmesi gerektiğini düşünüyorum. Destek için yapılabilecek en önemli şey ise Pardus’u bilgisayarınıza kurup çevrenizdeki insanlara da göstermek.

Not: Bu inceleme teknik bir inceleme olmayıp sadece tanıtım ve özendirme amacı ile hazırlanmıştır. Yazıya bu şekilde yaklaşmanızı rica ederim.

Saygılarımla..